Ένα επαναλαμβανόμενο τρίξιμο, ένα θρόισμα που σκεπάζει τα ήσυχα σημεία, μια βελόνα που μαζεύει ένα μικρό γκρίζο μπαλάκι: η σκόνη είναι ο καθημερινός εχθρός του βινυλίου. Κάθεται στον πάτο του αυλακιού, που η βελόνα διατρέχει σε κάθε ακρόαση. Ο σωστός καθαρισμός ενός δίσκου βινυλίου βελτιώνει τον ήχο και παρατείνει τη ζωή τόσο του δίσκου όσο και της βελόνας. Αρκεί να γίνεται με τις σωστές κινήσεις, γιατί ένας κακός καθαρισμός μπορεί να κάνει μεγαλύτερη ζημιά από την ίδια τη σκόνη.
Πρώτα απ’ όλα: πιάνετε σωστά τον δίσκο
Ο καλύτερος καθαρισμός είναι αυτός που δεν χρειάζεται να κάνετε. Τα δακτυλικά αποτυπώματα αφήνουν λιπαρότητα στο αυλάκι και αυτή η λιπαρότητα συγκρατεί τη σκόνη. Κρατάτε πάντα τον δίσκο από την άκρη, με τις άκρες των δαχτύλων, και αν θέλετε με ένα δάχτυλο στην κεντρική ετικέτα. Μην αφήνετε ποτέ έναν γυμνό δίσκο σε τραπέζι ή στον καναπέ, έστω και για λίγα δευτερόλεπτα.
Συνηθίστε επίσης να βάζετε τον δίσκο πίσω στο εξώφυλλό του μόλις τελειώσει η ακρόαση. Ένα βινύλιο που μένει στο πικάπ με ανοιχτό καπάκι γεμίζει σκόνη μέσα σε λίγες ώρες.
Ο καθημερινός καθαρισμός: η βούρτσα άνθρακα
Για τη συνηθισμένη φροντίδα, πριν από κάθε ακρόαση, μια βούρτσα με ίνες άνθρακα αρκεί στις περισσότερες περιπτώσεις. Οι πολύ λεπτές ίνες της κατεβαίνουν μέσα στο αυλάκι και ξεκολλούν την επιφανειακή σκόνη. Βοηθούν επίσης να μειωθεί ο στατικός ηλεκτρισμός, που τραβά τα σωματίδια.
Η σωστή μέθοδος
- Τοποθετήστε τον δίσκο στο πλατό και ξεκινήστε την περιστροφή, με τον βραχίονα σε θέση ηρεμίας.
- Ακουμπήστε τη βούρτσα επίπεδα πάνω στον δίσκο, χωρίς να πιέζετε, με τις ίνες στην κατεύθυνση των αυλακιών.
- Αφήστε τον δίσκο να κάνει μία ή δύο στροφές, με τη βούρτσα ακίνητη.
- Σύρετε αργά τη βούρτσα προς την άκρη του δίσκου και σηκώστε τη γέρνοντάς την, ώστε να πάρει μαζί της τη σκόνη.
Η κίνηση πρέπει να μένει ελαφριά: δουλεύει ο δίσκος, όχι ο καρπός σας. Καθαρίζετε τακτικά και την ίδια τη βούρτσα, αλλιώς ξαναφήνει ό,τι μάζεψε.
Ο βαθύς καθαρισμός: υγρό και μικροΐνα
Ένας μεταχειρισμένος δίσκος, ένα βινύλιο που έμεινε καιρό χωρίς εξώφυλλο ή μια κοπή που τρίζει παρά τη βούρτσα χρειάζονται υγρό καθαρισμό.
Ποιο υγρό να χρησιμοποιήσετε;
Διαλέξτε ένα υγρό ειδικό για τον καθαρισμό δίσκων βινυλίου. Αυτά τα προϊόντα είναι φτιαγμένα για να διαλύουν τη λιπαρότητα και τη βρωμιά χωρίς να προσβάλλουν το βινύλιο ή τη χάρτινη ετικέτα. Αν δεν έχετε, το απιονισμένο νερό είναι προτιμότερο από το νερό της βρύσης, του οποίου τα άλατα μπορεί να αφήσουν υπολείμματα στο αυλάκι.
Πώς να προχωρήσετε
- Ξεσκονίστε πρώτα τον δίσκο με τη βούρτσα άνθρακα, για να μην τρίψετε τους κόκκους πάνω στο αυλάκι.
- Βάλτε λίγο υγρό σε μια καθαρή μικροΐνα ή απευθείας στον δίσκο, ανάλογα με τις οδηγίες του προϊόντος.
- Σκουπίστε ακολουθώντας τα αυλάκια, με κυκλικές κινήσεις, χωρίς πίεση και χωρίς κινήσεις κάθετα σε αυτά.
- Μην βρέχετε την κεντρική ετικέτα: το χαρτί κυματίζει και μπορεί να λεκιαστεί.
- Γυρίστε τον δίσκο και επαναλάβετε στην άλλη πλευρά.
Το στέγνωμα
Αφήστε τον δίσκο να στεγνώσει στον αέρα, όρθιο σε μια καθαρή θήκη στεγνώματος ή σε κάθετη θέση, μακριά από τη σκόνη. Μπορείτε επίσης να τον σκουπίσετε απαλά με μια δεύτερη στεγνή μικροΐνα, πάντα στην κατεύθυνση των αυλακιών. Μην βάζετε ποτέ στο εξώφυλλο έναν δίσκο που είναι ακόμη υγρός: η υγρασία ευνοεί τη μούχλα, τόσο στον δίσκο όσο και στο χαρτόνι.
Για μια μεγάλη συλλογή μεταχειρισμένων δίσκων υπάρχουν και μηχανήματα καθαρισμού, χειροκίνητα ή με αναρρόφηση. Απαιτούν μια επένδυση, αλλά καθαρίζουν και τις δύο πλευρές ομοιόμορφα.
Τι δεν πρέπει να κάνετε
- Να χρησιμοποιείτε καθαρό οινόπνευμα, ασετόν ή καθαριστικό σπιτιού: αυτοί οι διαλύτες μπορεί να προσβάλουν το βινύλιο ή να αφήσουν μια μεμβράνη.
- Να τρίβετε με χαρτομάντιλο, χαρτί κουζίνας ή πανί: οι ίνες τους χαράζουν ή μένουν μέσα στο αυλάκι.
- Να σκουπίζετε κάθετα στα αυλάκια: είναι ο καλύτερος τρόπος να δημιουργήσετε μικροχαραγές.
- Να πιέζετε δυνατά: η πίεση σπρώχνει τη βρωμιά στον πάτο του αυλακιού αντί να τη βγάζει.
- Να στεγνώνετε με πιστολάκι ή κοντά σε καλοριφέρ: η ζέστη μπορεί να στραβώσει τον δίσκο.
- Να βάζετε τον δίσκο κάτω από τη βρύση χωρίς να προστατεύσετε την ετικέτα.
Καθαρισμός της βελόνας, με προσοχή
Ένας καθαρός δίσκος που παίζει με βρόμικη βελόνα δεν ακούγεται καλύτερα. Η βελόνα μαζεύει ένα λεπτό στρώμα σκόνης, μερικές φορές ορατό με γυμνό μάτι. Ο καθαρισμός της θέλει λεπτούς χειρισμούς: το διαμάντι και ο μικρός μοχλός που το κρατά, το cantilever, είναι εύθραυστα.
- Χρησιμοποιήστε ένα μικρό βουρτσάκι με μαλακές τρίχες, ειδικό για βελόνες.
- Βουρτσίζετε πάντα από πίσω προς τα εμπρός, στην κατεύθυνση της ανάγνωσης, ποτέ πλάγια ούτε από εμπρός προς τα πίσω.
- Βάλτε τον βραχίονα σε θέση ηρεμίας και, αν γίνεται, σταματήστε το πικάπ πριν ξεκινήσετε.
- Μη φυσάτε τη βελόνα: η υγρασία της ανάσας δεν βοηθά.
Αν έχετε αμφιβολίες, συμβουλευτείτε τις οδηγίες της κεφαλής σας. Αν το cantilever φαίνεται στραβό, μην επιχειρήσετε τίποτα: ήρθε η ώρα να αλλάξετε βελόνα.
Σωστή αποθήκευση για λιγότερο καθάρισμα
Η σκόνη έρχεται κυρίως ανάμεσα σε δύο ακροάσεις. Μια κατάλληλη αποθήκευση μειώνει αισθητά τη συχνότητα του καθαρισμού.
- Έναν εσωτερικό φάκελο σε καλή κατάσταση: οι αντιστατικοί φάκελοι προστατεύουν καλύτερα από το χαρτί, που μπορεί να θρυμματιστεί.
- Μια εξωτερική θήκη διάφανη, που προστατεύει και το χαρτόνι.
- Δίσκους αποθηκευμένους όρθιους, ποτέ στοιβαγμένους οριζόντια, σε θέσεις όπου στέκονται ίσια χωρίς να είναι στριμωγμένοι.
- Μακριά από ζέστη και ήλιο, όχι κοντά σε καλοριφέρ ή παράθυρο.
Όσο για τα έπιπλα, ένα κουτί για δίσκους βινυλίου όπως το Corvisart ή ένα κασόνι όπως το Barbès κρατά πρόχειρη την επιλογή της στιγμής. Για ολόκληρη συλλογή, δείτε τις λύσεις μας για αποθήκευση βινυλίων. Τέλος, ένα έπιπλο για πικάπ με θέσεις σας επιτρέπει να βάζετε τους δίσκους ακριβώς κάτω από το πικάπ, χωρίς να μένουν παρατημένοι.
Συχνές ερωτήσεις
Κάθε πότε πρέπει να καθαρίζω έναν δίσκο βινυλίου;
Ένα πέρασμα με βούρτσα άνθρακα πριν από κάθε ακρόαση αρκεί για τη συνηθισμένη φροντίδα. Ο υγρός καθαρισμός είναι για μεταχειρισμένους δίσκους, πολύ βρόμικους ή όσους τρίζουν παρά τη βούρτσα.
Μπορώ να καθαρίσω δίσκο βινυλίου με νερό;
Το απιονισμένο νερό με μια καθαρή μικροΐνα μπορεί να σας βγάλει από τη δύσκολη θέση, αποφεύγοντας την ετικέτα. Ένα υγρό ειδικό για βινύλια παραμένει πιο αποτελεσματικό στα λιπαρά σημάδια. Αποφύγετε το νερό της βρύσης, που έχει περισσότερα άλατα.
Ο καθαρισμός εξαφανίζει τις γρατζουνιές;
Όχι. Αφαιρεί τη σκόνη και τη βρωμιά, κάτι που συχνά μειώνει τα τριξίματα. Μια γρατζουνιά είναι ζημιά στο αυλάκι: κανένας καθαρισμός δεν την εξαφανίζει.
Πώς να εμποδίσω τη σκόνη να επιστρέψει;
Βάλτε τον δίσκο πίσω στο εξώφυλλο μόλις τελειώσει η ακρόαση, κλείστε το καπάκι του πικάπ και αποθηκεύστε τα βινύλιά σας όρθια, μακριά από τη ζέστη.
