Gramofon sam z siebie nie wydaje dźwięku: potrzebuje kolumn, a pomiędzy nimi wzmocnienia. To często największa zagadka przy kompletowaniu sprzętu. Kolumny aktywne czy pasywne? Czy potrzebny jest przedwzmacniacz? I gdzie je postawić, żeby dobrze grały i nie zakłócały odtwarzania płyty? Oto jak wybrać kolumny do gramofonu i prawidłowo je ustawić.
Czego potrzebuje gramofon, żeby zagrać
Sygnał z wkładki jest bardzo słaby. Zanim dotrze do głośników, musi przejść przez dwa etapy:
- Przedwzmacniacz gramofonowy, który podnosi poziom sygnału i koryguje proporcje basów i sopranów. Może być wbudowany w gramofon, wzmacniacz lub kolumnę albo mieć postać małego, osobnego urządzenia.
- Wzmacniacz mocy, który daje sygnałowi energię potrzebną do poruszenia membran kolumn.
Cały wybór kolumn sprowadza się do pytania, gdzie znajdują się te dwa stopnie.
Kolumny aktywne czy pasywne?
Kolumny aktywne
Kolumna aktywna (zasilana) ma własny wzmacniacz. Wystarczy podłączyć ją do prądu i połączyć z gramofonem. To najprostsze i najbardziej kompaktowe rozwiązanie: nie ma dodatkowego urządzenia do ustawienia.
Na co uważać: większość kolumn aktywnych oczekuje sygnału liniowego. Twój gramofon musi więc mieć wbudowany przedwzmacniacz albo kolumny – wejście phono. Niektóre modele mają z tyłu przełącznik phono / liniowe: sprawdź to przed zakupem.
Kolumny pasywne
Kolumna pasywna nie ma wzmocnienia. Podłącza się ją do wzmacniacza kablami głośnikowymi. Wymaga to jednego urządzenia więcej, ale daje dużą swobodę: możesz wymienić kolumny bez zmiany wzmacniacza i odwrotnie, rozbudowując zestaw element po elemencie.
A głośniki Bluetooth?
Z gramofonem wyposażonym w nadajnik Bluetooth sprawdzi się także głośnik bezprzewodowy. To wygodne, ale sygnał po drodze jest digitalizowany i kompresowany. Do uważnego słuchania lepsze pozostaje połączenie kablowe.
| Kolumny aktywne | Kolumny pasywne | |
|---|---|---|
| Wzmocnienie | Wbudowane | Potrzebny osobny wzmacniacz |
| Przedwzmacniacz gramofonowy | W gramofonie, w kolumnie lub osobny | W gramofonie, we wzmacniaczu lub osobny |
| Urządzenia do ustawienia | Gramofon + kolumny | Gramofon + wzmacniacz + kolumny |
| Rozbudowa | Wymieniasz całość | Wymieniasz element po elemencie |
Przedwzmacniacz: nie zapomnij o nim i nie dubluj go
Dwa błędy powtarzają się najczęściej. Pierwszy: podłączenie gramofonu bez przedwzmacniacza do wejścia liniowego. Dźwięk jest wtedy bardzo cichy i bez basu. Drugi: dwa przedwzmacniacze naraz, na przykład gramofon ustawiony na LINE podłączony do wejścia PHONO wzmacniacza. Dźwięk staje się za głośny, przesterowany i niezrównoważony. Zasada jest prosta: w zestawie tylko jeden przedwzmacniacz gramofonowy. Szczegółowo opisujemy to w artykule o przedwzmacniaczu gramofonowym.
Podstawkowe czy podłogowe: jaki rozmiar kolumn?
Kompaktowe kolumny podstawkowe stawia się na półce, meblu lub standach. Sprawdzą się w większości salonów i kącików do słuchania. Kolumny podłogowe, stojące na ziemi, zwykle schodzą niżej w basie, ale potrzebują miejsca i pewnego odstępu od ścian. W małym pokoju duże kolumny nie zawsze grają lepiej: bas może stać się przytłaczający. Dobieraj rozmiar do pomieszczenia, a nie odwrotnie.
Jak dobrze ustawić kolumny
Trójkąt stereo
Dla dobrej sceny stereo ustaw obie kolumny i miejsce odsłuchu w wierzchołkach mniej więcej równobocznego trójkąta: odległość między kolumnami jest zbliżona do odległości od nich do ciebie. Skieruj je lekko w stronę miejsca odsłuchu. Tweetery, czyli małe głośniki wysokotonowe, najlepiej sprawdzają się na wysokości uszu siedzącej osoby.
Trochę przestrzeni z tyłu
Kolumna dosunięta do ściany lub wciśnięta we wnękę daje napompowany, rozmyty bas, zwłaszcza jeśli ma bas-refleks z tyłu. Zostaw jej miejsce i dopasuj ustawienie na słuch. Producenci często podają w instrukcji zalecaną odległość.
W miarę możliwości nie na tym samym meblu co gramofon
To kwestia typowa dla winyli. Kolumna wprawia w drgania to, na czym stoi. Jeśli stoi na szafce z gramofonem, drgania docierają do igły, która je ponownie odczytuje: przy dużej głośności może to dać dudnienie, a nawet sprzężenie zwrotne. Najlepiej, gdy kolumny stoją na standach, półkach ściennych albo innym meblu.
Jeśli kolumny stoją na tym samym meblu
Nie zawsze da się tego uniknąć. W takim wypadku:
- odsuń kolumny jak najdalej od gramofonu, na oba końce mebla;
- odsprzęgnij kolumny podkładkami, kolcami lub podstawkami tłumiącymi;
- wybierz ciężki, stabilny mebel, który drga mniej niż lekka konstrukcja;
- zachowaj umiar z głośnością i basem.
Jaki mebel na gramofon i kolumny?
Jeśli kolumny mają stać na tym samym meblu co gramofon, kluczowa jest długość: pozwala odsunąć je od blatu i uzyskać właściwy rozstaw stereo. Modele z naszej kolekcji szafek RTV i hi-fi, od 100 cm, są zaprojektowane właśnie z tą myślą.
- Bastille (121 cm) ma dwoje bocznych drzwiczek na winyle i środkowe wnęki na wzmacniacz: gramofon na środku, kolumna na każdym końcu.
- Oberkampf (100 cm) to niska konsola z sześcioma pionowymi przegrodami, pasująca do kolumn podstawkowych na standach po obu stronach.
- Vaugirard (100 cm) łączy dwie wysokie wnęki i cztery przegrody na winyle na metalowych nóżkach.
Inne długości znajdziesz w naszym wyborze dużych szafek na płyty winylowe albo wśród wszystkich naszych szafek hi-fi z wnęką na wzmacniacz, jeśli stawiasz na kolumny pasywne.
Najczęstsze pytania
Czy kolumny można podłączyć bezpośrednio do gramofonu?
Tylko kolumny aktywne i tylko wtedy, gdy w zestawie jest przedwzmacniacz gramofonowy: w gramofonie, w kolumnach lub w osobnej obudowie. Kolumny pasywne wymagają wzmacniacza.
Kolumny aktywne czy pasywne na początek?
Aktywne są prostsze i zajmują mniej miejsca. Pasywne, w połączeniu ze wzmacniaczem, pozwalają rozbudowywać zestaw element po elemencie.
Dlaczego mój gramofon dudni, gdy podkręcam głośność?
Najczęściej drgania kolumn przenoszą się przez mebel aż do igły. Odsuń kolumny od gramofonu albo je odsprzęgnij.
W jakiej odległości ustawić kolumny?
Celuj w mniej więcej równoboczny trójkąt z miejscem odsłuchu i zostaw trochę przestrzeni między kolumnami a ścianą.
