Welke speakers voor een platenspeler?

Een platenspeler maakt zelf geen geluid: hij heeft speakers nodig, en daartussen een versterking. Juist dat zorgt vaak voor verwarring als je je installatie samenstelt. Heb je actieve of passieve speakers nodig? Is een voorversterker noodzakelijk? En waar zet je ze neer zodat ze goed klinken zonder het afspelen van de plaat te verstoren? Zo kies je speakers voor je platenspeler en zet je ze goed neer.

Wat een platenspeler nodig heeft om te klinken

Het signaal dat uit het element komt, is erg zwak. Het moet twee stappen doorlopen voordat het de luidsprekers bereikt:

1. De phono-voorversterker, die het signaalniveau opkrikt en de balans tussen laag en hoog corrigeert. Die kan in de platenspeler, de versterker of de speaker zitten, of een los kastje zijn.
2. De eindversterker, die het signaal de energie geeft om de conussen van de speakers te laten bewegen.

De hele keuze voor speakers komt neer op de vraag waar die twee stappen zitten.

Actieve of passieve speakers?

Actieve speakers

Een actieve speaker heeft een eigen versterker ingebouwd. Je steekt de stekker in het stopcontact en verbindt hem met de platenspeler. Dat is de eenvoudigste en meest compacte oplossing: geen extra apparaat dat een plek nodig heeft.

Let op: de meeste actieve speakers verwachten een signaal op lijnniveau. Je platenspeler moet dus een ingebouwde voorversterker hebben, of de speakers een phono-ingang. Sommige modellen hebben achterop een phono/lijn-schakelaar: controleer dat vóór je koopt.

Passieve speakers

Een passieve speaker heeft geen versterking. Je sluit hem met luidsprekerkabels aan op een versterker. Dat betekent een apparaat extra, maar geeft veel vrijheid: je kunt van speakers wisselen zonder een andere versterker te kopen, en andersom, en je installatie stap voor stap uitbreiden.

En bluetoothspeakers?

Met een platenspeler met bluetoothzender werkt een draadloze speaker ook. Handig, maar het signaal wordt onderweg gedigitaliseerd en gecomprimeerd. Om aandachtig te luisteren blijft een bekabelde verbinding de betere keuze.

	Actieve speakers	Passieve speakers
Versterking	Ingebouwd	Losse versterker nodig
Phono-voorversterker	Platenspeler, speaker of los kastje	Platenspeler, versterker of los kastje
Apparaten om neer te zetten	Platenspeler + speakers	Platenspeler + versterker + speakers
Uitbreiden	Je vervangt het geheel	Je vervangt onderdeel per onderdeel

De voorversterker: niet vergeten, niet verdubbelen

Twee fouten komen vaak voor. De eerste: een platenspeler zonder voorversterker aansluiten op een lijningang. Het geluid is dan heel zacht en zonder bas. De tweede: twee voorversterkers stapelen, bijvoorbeeld een platenspeler op LINE die op de PHONO-ingang van een versterker zit. Het geluid wordt te luid, vervormd en uit balans. De regel is eenvoudig: één phono-voorversterker in de keten. Ons artikel over de phono-voorversterker gaat hier dieper op in.

Boekenplank of vloerstaand: hoe groot moeten de speakers zijn?

Boekenplankspeakers zijn compact en zet je op een plank, een meubel of standaards. Ze passen in de meeste woonkamers en luisterhoeken. Vloerstaande speakers gaan meestal dieper in het laag, maar vragen ruimte en wat afstand tot de muren. In een kleine kamer klinken grote speakers niet per se beter: de bas kan overheersen. Kies het formaat op basis van de kamer, niet andersom.

Je speakers goed neerzetten

De luisterdriehoek

Voor een goed stereobeeld zet je de twee speakers en je luisterplek op de hoeken van een ongeveer gelijkzijdige driehoek: de afstand tussen de speakers is ongeveer gelijk aan de afstand van de speakers tot jou. Draai ze licht naar je luisterplek toe. De tweeters, de kleine luidsprekers voor het hoog, zitten het best op oorhoogte als je zit.

Wat lucht erachter

Tegen de muur of diep in een vak klinkt een speaker met opgeblazen, onduidelijke bas, zeker als hij een basreflexpoort aan de achterkant heeft. Geef hem ruimte en stel bij op het gehoor. De handleidingen van fabrikanten geven vaak een aanbevolen afstand.

Liefst niet op hetzelfde meubel als de platenspeler

Dit is het punt dat het meest typisch is voor vinyl. Een speaker laat trillen waar hij op staat. Staat hij op het platenspelermeubel, dan komen die trillingen bij de naald terecht, die ze opnieuw afleest: op hoog volume kan dat een gerommel of zelfs rondzingen geven. Idealiter staan de speakers op standaards, wandplanken of een ander meubel.

Als de speakers het meubel delen

Dat is niet altijd te vermijden. Doe dan het volgende:

• zet de speakers zo ver mogelijk van de platenspeler, aan beide uiteinden van het meubel;
• ontkoppel de speakers met dempers, spikes of dempende onderzetters;
• kies een zwaar en stabiel meubel, dat minder trilt dan een licht exemplaar;
• blijf redelijk met volume en bas.

Welk meubel voor de platenspeler en de speakers?

Moeten je speakers op hetzelfde meubel als de platenspeler, dan maakt de lengte het verschil: daarmee zet je ze verder van het plateau en krijg je een goede stereospreiding. De modellen uit onze collectie tv- en hifimeubels, vanaf 100 cm, zijn daarvoor ontworpen.

• Bastille (121 cm) heeft twee zijdeuren voor de platen en open vakken in het midden voor de versterker: de platenspeler in het midden, aan elke kant een speaker.
• Oberkampf (100 cm) is een laag dressoir met zes verticale vakken, geschikt voor boekenplankspeakers op standaards aan weerszijden.
• Vaugirard (100 cm) combineert twee hoge open vakken en vier lp-vakken op metalen poten.

Voor andere lengtes bekijk je onze selectie grote platenkasten, of al onze hifi meubels met vak voor de versterker als je voor passieve speakers gaat.

Veelgestelde vragen

Kun je speakers direct op een platenspeler aansluiten?

Alleen actieve speakers, en alleen als er een phono-voorversterker aanwezig is in de platenspeler, in de speakers of als los kastje. Passieve speakers hebben een versterker nodig.

Actieve of passieve speakers als beginner?

Actieve speakers zijn eenvoudiger en nemen minder ruimte in. Passieve speakers met een versterker laten je de installatie onderdeel per onderdeel uitbreiden.

Waarom rommelt mijn platenspeler als ik het volume opdraai?

Meestal komen de trillingen van de speakers via het meubel bij de naald terecht. Zet de speakers verder van de platenspeler of ontkoppel ze.

Op welke afstand zet je de speakers?

Ga uit van een ongeveer gelijkzijdige driehoek met je luisterplek, en laat wat ruimte tussen de speakers en de muur.